ព័ត៌មាន

«អាស៊ានពីសម្ព័ន្ធភាពដើម្បីទប់ទល់ឥទ្ធិពលកុម្មុយនីស្ត ក្លាយជាអង្គការតំបន់ដែលមានសក្តានុពលសេដ្ឋកិច្ច»

2022-11-05 13:23:54 ថ្ងៃសៅរ៍, 05 វិច្ឆិកា 2022, 01:23 PM
post_detail

ក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយកាសែតភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍ កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែវិច្ឆកា ឆ្នាំ២០២២ ពាក់ព័ន្ធនឹងដំណើរការនៃការបង្កើត​និងដំណើរការរបស់អង្គការអាស៊ាន លោកបណ្ឌិត គិន ភា ប្រធានវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិនៃកម្ពុជា នៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បញ្ជាក់ថា ដើមឡើយអង្គការតំបន់នេះបង្កើតឡើងក្នុងគោលដៅទប់ទល់ឥទ្ធិពលកុម្មុយនីស្តនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ប៉ុណ្ណោះដែលប្រទេស៥ ជាស្ថាបនិកអាស៊ាននោះ សុទ្ធសឹងជាប្រទេសមិនប្រកាន់លទ្ធិកុម្មុយនីស្ត ក្នុងគ្រាមានការប្រជែងឥទ្ធិពលមនោគមន៍វិជ្ជារបស់លោកសេរី និងកុម្មុយនីស្ត ដ៏ខ្លាំងក្លានៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍។

ប៉ុន្តែជារួម ការបង្កើតអាស៊ានគឺក្នុងគោលដៅដើម្បីសន្តិសុខ ស្ថិរភាព និងវិបុលភាព នៅក្នុងតំបន់។ លោកបណ្ឌិត គិន ភា សង្កត់ធ្ងន់ថា តំបន់នេះ មានបញ្ហាផ្ទៃក្នុងជាច្រើនដែលមានដូចជា អាស៊ានមានគម្លាតលើវិស័យសេដ្ឋកិច្ចនិងវិស័យអប់រំ ជាកង្វះខាតមួយរបស់អាស៊ានដែលធនធានសេដ្ឋកិច្ច និងធនធានមនុស្សមិនស្មើភាពគ្នា កង្វះខាតនៃការផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មាន និងសន្តិសុខដល់គ្នាទៅវិញទៅមកពីសំណាក់រដ្ឋជាសមាជិកអាស៊ានដែលមាននិន្នាការនិយមចិន និងនិយមសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយអាស៊ានមានប្រព័ន្ធនយោបាយដឹកនាំប្រទេសខុសៗគ្នាច្រើន និងចុងក្រោយ រដ្ឋជាសមាជិកភាគច្រើន នៅមានជម្លោះដែនអធិបតេយ្យភាព បូរណភាពទឹកដីនឹងគ្នា ពោលគឺជម្លោះព្រំដែនកើតឡើងឥតស្រាកស្រាន្ត។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «សម្រាប់បញ្ហាធំៗ ដែលបន្តប្រទាំងប្រទើសអាស៊ាននោះ រួមមានបញ្ហាសមុទ្រចិនខាងត្បូង បញ្ហាប្រកួតប្រជែងភូមិសាស្ត្រនយោបាយរបស់មហាអំណាចគឺចិន និងសហរដ្ឋអាមេរិក។ បញ្ហាអស់ទាំងនេះហើយដែលបង្កឱ្យអាស៊ានមានការលំបាក ជួបបញ្ហាប្រឈមច្រើនដែលអាចប៉ះពាល់ដល់មជ្ឈភាព និងសាមគ្គីភាពរបស់អាស៊ានផងដែរ»។

អ្នកជំនាញទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិរូបនេះ បញ្ជាក់ថា អង្គការអាស៊ានជាច្រកការទូតដ៏សំខាន់សម្រាប់បណ្តារដ្ឋជាសមាជិក មិនថា រដ្ឋតូច ឬធំឡើយ ដែលញ៉ាំងឱ្យសមាជិកទាំង ១០ មានសិទ្ធិស្មើភាពគ្នាក្នុងការសម្រេចកិច្ចការក្នុងតំបន់ និងពិភព​លោកក្នុងនាមជាអង្គការតំបន់។ លើសពីនេះ អាស៊ានក្នុងពេលថ្មីៗនេះ បានក្លាយជាច្រកសេដ្ឋកិច្ចដ៏សំខាន់សម្រាប់រដ្ឋជាសមាជិកចំពោះកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មនានា ជាពិសេសកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចគ្រប់ជ្រុងជ្រោយនិងតំបន់ (RCEP) ដ៏ធំចុងក្រោយគេនេះ។ បន្ថែមពីនេះអង្គការតំបន់មួយនេះ មានយន្តការជជែក និងសន្ទនា​ជាច្រើនទាំងក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក ដើម្បីធានាស្ថិរភាព និងសន្តិសុខក្នុងតំបន់ និងសកល។

លោកបណ្ឌិត គិន ភា សង្កត់ធ្ងន់ថា៖ «តាមរយៈយន្តការ និងការរៀបចំរបស់អង្គការអាស៊ាននេះ វាបានធ្វើឱ្យតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍មានសារៈសំខាន់នៅក្នុងក្រសែភ្នែកប្រទេសមហាអំណាច ដែលនៅពេលដែលគេនិយាយពីតំបន់អាស៊ីប៉ាស៊ីហ្វិក ពីឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក អាស៊ាន ឬអាស៊ីអាគ្នេយ៍របស់យើង វាក្លាយទៅជាមជ្ឈមណ្ឌលដ៏សំខាន់ដែលគេមិនអាចមើលរំលងបាន»។

ក្នុងបទសម្ភាសន៍ជាមួយកាសែតភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍ កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែវិច្ឆកា ឆ្នាំ២០២២ ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះផងដែរ លោកបណ្ឌិត យង់ ពៅ អគ្គលេខាធិការនៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា យល់ថា ដំណើរការនៃការបង្កើតអង្គការ តំបន់អាស៊ាននេះ ឆ្លងកាត់ដំណាក់កាលចំនួន២ គឺទី ១ ដំណាក់កាលសង្គ្រាមត្រជាក់ និងទី ២ គឺដំណាក់កាលសកលភាវូបនីកម្ម។

នៅដំណាក់កាលទី១ អាស៊ានមានតែ ៥ ប្រទេសហើយដែលនៅមាននិន្នាការរើសអើងប្រទេសដទៃ ដែលមានរបបនយោបាយផ្ទុយពីខ្លួន ខណៈស្ថានការណ៍ប្រកួតប្រជែងរវាងលោកសេរី និងលោកកុម្មុយនីស្ត ទោះស្ថិតក្នុងភូមិសាស្ត្រដូចគ្នាក្តី។ នៅដំណាក់កាលទី២ វិញ ក្នុងលម្ហសកលភាវូបនីយនីស្ត អាស៊ានបើកចំហទទួលយកប្រទេសក្នុងភូមិសាស្ត្រដូចគ្នាជាសមាជិកដែលក្លាយជាសមាជិកចំនួន១០ ក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៩។ សម្រាប់លោកយង់ ពៅ ដែលជាអ្នកជំនាញភូមិសាស្ត្រនយោបាយ បញ្ជាក់ថា ទោះបីជាអាស៊ានរងនូវវិបត្តិប្រឈមនានាក្តី អង្គការតំបន់នេះបានដោះស្រាយបញ្ហាទាំងនោះស្របតាមធម្មនុញ្ញអាស៊ាន ដែលយកការឯកភាពគ្នា ឬកុងសង់ស៊ីសជាសំខាន់។

លោកបញ្ជាក់ថា៖ «វាមានភាព-ចាំបាច់ណាស់ដែលកម្ពុជាចូលរួមក្នុងអង្គការតំបន់អាស៊ានដើម្បីធ្វើសមាហរណកម្មខ្លួនឯង ក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក ដែលយើងមិនអាចរស់នៅតែឯងបានទេ។ វាបានផ្តល់ផលចំណេញដល់កម្ពុជាទាំងក្នុងទិដ្ឋភាពនយោបាយ និងទិដ្ឋភាពសេដ្ឋកិច្ច ទោះបីអង្គការតំបន់នេះ នៅមានបញ្ហា ប្រឈមខ្លះៗក្តី ប៉ុន្តែវាបានផ្តល់ផលប្រយោជន៍ច្រើនជាងគុណវិបត្តិ»។

បច្ចុប្បន្ននេះអាស៊ានបានគ្របដណ្តប់លើផ្ទៃដីសរុប ៤ ៤៧៩២១០,៥ គីឡូម៉ែត្រក្រឡា ដែលមានប្រជាជនប្រមាណង​​៦៨០ លាននាក់ (ស្ថិតិឆ្នាំ២០២២) មានសមាជិកភាព ១០ ប្រទេសនេះ តែងផ្លាស់ប្តូរវេនគ្នាធ្វើជាប្រធានដើម្បីរៀបចំកិច្ចប្រជុំកំពូល និងកិច្ចប្រជុំពាក់ព័ន្ធវិលជុំ ក្នុងរយៈពេល ១ ឆ្នាំម្តង។ អាស៊ានបានក្លាយបន្តិចម្ដងៗទៅជាដៃគូពិភាក្សាជាប្រចាំ ជាមួយមហាអំណាចនានាលើលោក រាប់ទាំងបងធំទី ១ អាមេរិក បងធំទី២ ចិន បងទី៣ រុស្ស៊ី អឺរ៉ុប ជប៉ុន កូរ៉េ អូស្ត្រាលី និងឥណ្ឌា ជាដើម។ ទៅថ្ងៃមុខអាស៊ានក៏ទំនងជានឹងក្លាយជាទីចាប់អារម្មណ៍សម្រាប់ប្រទេសផ្សេងទៀត តួយ៉ាងដូចជាបណ្តាប្រទេសនៅតំបន់អហ្រ្វិកឬអាមេរិកឡាទីនផងក៏អាចថាបាន។ ទោះយ៉ាងណា យន្តការអាស៊ាន ជាយន្តការដែលជជែកគ្នារហូត មិនសូវជាបានផលជាផ្លែផ្កាដុំកំភួន លើដំណោះស្រាយនានាឡើយ៕

ប្រភព៖ https://www.postkhmer.com/national/2022-11-04-0923-243102.html

--------------

RAC Media

អត្ថបទទាក់ទង

ព្រឹទ្ធសភា និង រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា សហការពង្រឹងការស្រាវជ្រាវនិងបណ្តុះបណ្តាលធនធានមនុស្ស

ថ្ងៃទី២១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២២នេះ រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា និងអគ្គលេខាធិការដ្ឋានព្រឹទ្ធសភា បានចុះអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នាដែលផ្តោតជាសំខាន់លើវិស័យសិក្សានិងស្រាវជ្រាវ។អនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នានេះ មានគោលដៅបង្កើតនិ...

2022-01-22 02:40:44   Sat, 22,01,2022, 02:40 AM
"វគ្គបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវ:ជំនាញចុងភៅ នៅរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា ចាប់ដំណើរការហើយ"

រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា បានចាប់ដំណើរការវគ្គបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវ:ជំនាញចុងភៅ វគ្គទីមួយ ដែលរៀបចំនិងបណ្តុះបណ្តាល ដោយមានលោកគ្រូចុងភៅ ស័រ សំអាង ជាគ្រូបង្រៀនដែលមានបទពិសោធន៍យូរឆ្នាំជាអ្នកបណ្តុះបណ្តាលដោយផ្ទាល់...

2022-01-17 08:31:08   Mon, 17,01,2022, 08:31 AM
ឯកឧត្ដមបណ្ឌិត យង់ ពៅ៖ វិបត្តិមីយ៉ាន់ម៉ា គួរតែត្រូវបានដោះស្រាយដោយផ្ដោតទៅលើស្ថានភាពនៃសណ្ដាប់ធ្នាប់ពិភពលោកថ្មី

(រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា)៖ អញ្ជើញថ្លែងសុន្ទរកថាបិទកម្មវិធីបាឋកថា ស្ដីពី «អាស៊ាន-អូស្ត្រាលី៖ ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ» នៅព្រឹកថ្ងៃសុក្រ ១២កើត ខែបុស្ស ឆ្នាំឆ្លូវ ត្រីស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥៦៥ទី១៤ ខែ...

2022-01-14 12:10:44   Fri, 14,01,2022, 12:10 PM
រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា និងស្ថានទូតអូស្ត្រាលីប្រចាំព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជាសហការរៀបចំបាឋកថា ស្ដីពី «អាស៊ាន-អូស្ត្រាលី៖ ភាពជាដៃគូយុទ្ធសាស្ត្រគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ»

(រាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា)៖ នៅព្រឹកថ្ងៃសុក្រ ១២កើត ខែបុស្ស ឆ្នាំឆ្លូវ ត្រីស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥៦៥ទី១៤ ខែមករា ឆ្នាំ២០២២នេះ វិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិកម្ពុជានៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា សហការជាមួយស្ថានទូតអូស្ត្...

2022-01-14 09:33:13   Fri, 14,01,2022, 09:33 AM
ជំនួបពិភាក្សាការងាររវាង ឯកឧត្តមបណ្ឌិតសភាចារ្យ សុខ ទូច និងលោកស្រី Alissar Chaker ប្រធានអង្គការ UNDP ប្រចាំនៅព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា

នៅរសៀលថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ១១កើត ខែបុស្ស ឆ្នាំឆ្លូវ ត្រីស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥៦៥ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី១៣ ខែមករា ឆ្នាំ២០២២នេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតសភាចារ្យ សុខ ទូច ប្រធានរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជាបានជួបពិភាក្សាការងារជាមួួយលោកស្រី Al...

2022-01-14 08:18:04   Fri, 14,01,2022, 08:18 AM
ជំនួបលោកជំទាវ Amanda Milling អនុរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេសនៃចក្រភពអង់គ្លេស

ឯកឧត្តមបណ្ឌិតសភាចារ្យ សុខ ទូច ប្រធានរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្ពុជា ទទួលជំនួបលោកជំទាវ Amanda Milling អនុរដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស ចក្រភពអង់គ្លេស ទទួលបន្ទុកកិច្ចការអាស៊ីនៅសាលទន្លេសាប នៃអគារខេមរវិទូ នៃរាជបណ្ឌិត្យសភាកម្...

2022-01-10 08:42:55   Mon, 10,01,2022, 08:42 AM

សេចក្តីប្រកាស